Tijd

Een paar dagen voor kerst vraagt mam: “Ga ik met Kerstmis nog naar jou? Ja? Oh, wat gezellig. Wie komen er nog meer?”
Als ik haar ophaal op tweede kerstdag, wil ze weten: “Is het nou Kerstmis of Pasen?”

En op nieuwjaarsdag, een minuut nadat ik haar alle goeds voor het nieuwe jaar heb gewenst, zegt ze: “Het is nog geen oudjaar, hè?”
Haar tijdsbesef is duidelijk in de war. Ze gaat er luchtig mee om en waarschijnlijk beseft ze het ook nauwelijks, want … tja, ze is het alweer vergeten.

Ik heb er geen moeite mee om binnen drie minuten vijf keer te vertellen welke dag het is. Wel stimuleer ik haar af en toe om zelf wat beter na te denken. Want als ik wijs naar de sfeervol versierde kerstboom in de woonkamer van de Lawet, dan ontdekt ze zelf dat het Kerstmis is. En dus geen Pasen.

Dat mijn moeder steeds meer dingen vergeet, daar ben ik op voorbereid, dat hoort immers bij dementie. Ik stond wel raar te kijken toen ze afgelopen maanden ineens dingen ‘niet eerlijk’ ging noemen. Nou ja, eigenlijk maar één ding: ze vindt het niet eerlijk dat haar lieve Hans al dood is en zij nog niet. Hij had op haar moeten wachten. En het is ook niet eerlijk dat hij net voor Kerst is overleden, want dat is niet leuk voor haar.

Ik stond even met mijn mond vol tanden. Vlak voor kerst? Mijn vader is viereneenhalf jaar geleden overleden, midden in de zomer. Daar wist mam niets meer van: “Wat, is hij al zo lang dood?” Dat was weliswaar een poos geleden, maar nog steeds niet eerlijk.

“Wat is dan eerlijk, en wie bepaalt dat?”, wilde ik weten.
“Nou, ik vind gewoon …”, probeerde mijn moeder nog, maar al gauw zag ze in dat het een ingewikkelde kwestie werd. En hoe dan ook, haar Hans komt niet terug.
“Wil jij dan ook dood?”, vroeg ik.
“Nee, nee, nu nog niet hoor”, zei ze luid en duidelijk, “Ik vind alles nog leuk, dus ik blijf nog een poosje.”

Zin om te reageren? Graag! Mail naar annemarie@bergamot.nl
Deze column gaat over het leven van mijn moeder in Villa de Lawet en is eerder verschenen in de Lawetkrant.